Srisangworn Sukhothai Hospital

รู้ทัน ไข้หวัดนก

บทความ / ไข้หวัดนก
วัน: 30 ก.ย. 2004 - 16:39
การระบาดของโรคไข้หวัดนกเกิดขึ้นได้อย่างไร
โรคไข้หวัดนกเกิดจากเชื้อไวรัสไข้หวัดใหญ่ชนิดเอ สัตว์ปีกทุกชนิดติดเชื้อนี้ได้ ไก่มักป่วยรุนแรงและตาย
ส่วนนกน้ำ นกชายทะเล และนกป่ามักไม่ป่วย แต่จะมีเชื้อออกมากับมูล ทำให้โรคแพร่มายังไก่ เป็ด ที่เลี้ยงในฟาร์มและตามบ้านเรือน รวมทั้งนกในธรรมชาติ

คนติดโรคไข้หวัดนกได้อย่างไร
ผู้ป่วยส่วนใหญ่ติดโรคจากการสัมผัสสัตว์ปีกที่ป่วยหรือตายด้วยโรคไข้หวัดนก โดยเชื้อไวรัสในน้ำมูก น้ำลาย และ มูลของสัตว์ป่วยอาจติดมากับมือและเข้าสู่ร่างกายคนทางเยื่อบุจมูกและตา ผู้ป่วยบางรายติดเชื้อที่ปนเปื้อนอยู่ในสิ่งแวดล้อม
ไม่พบการติดเชื้อจากการรับประทานเนื้อสัตว์ปีกหรือไข่ที่ปรุงสุก
ไม่พบการติดต่อจากคนถึงคน

ผู้ป่วยโรคไข้หวัดนกมีอาการอย่างไร
หลังจากได้รับเชื้อประมาณ 3-7 วัน ผู้ป่วยจะมีอาการคล้ายไข้หวัดใหญ่ คือ มีไข้สูง ปวดศีรษะ ปวดเมื่อยเนื้อตัว อ่อนเพลีย เจ็บคอ ไอ อาจมีน้ำมูก น้ำตาไหล เด็ก ผู้สูงอายุ และมีโรคประจำตัว มักมีอาการรุนแรง ทำให้เกิดปอดอักเสบ ซึ่งสังเกตได้จากอาการหอบหรือหายใจลำบากและอาจเกิดภาวะหายใจล้มเหลว ซึ่งเสี่ยงต่อการเสียชีวิตสูงถึงร้อยละ 70


ควรดูแลผู้ป่วยโรคไข้หวัดนกอย่างไร
หากมีผู้ป่วยมีอาการคล้ายไข้หวัดใหญ่ และมีประวัติสัมผัสสัตว์ปีกที่ป่วยหรือตาย หรืออยู่ในพื้นที่ที่มีโรคไข้หวัดนกระบาดอยู่ ต้องรีบพาไปพบแพทย์ที่โรงพยาบาลทันที

จะดูแลป้องกันไม่ให้เด็กติดโรคไข้หวัดนกได้อย่างไร
เด็กมักมีนิสัยชอบสัตว์เลี้ยง รวมทั้งไก่และนกและหากติดเชื้อไข้หวัดนกมักป่วยรุนแรงถึงเสียชีวิตได้ ดังนั้นในช่วงที่มีโรคไข้หวัดนกระบาดในสัตว์ปีก หรือมีไก่ เป็ด ตายมากผิดปกติ พ่อ แม่ ผู้ปกครองต้องระมัดระวังดูแลไม่ให้เด็กไปจับต้องสัตว์ปีกโดยเฉพาะสัตว์ป่วยและซากสัตว์
ควรฝึกให้เด็กล้างมือจนเป็นนิสัย เพราะจะช่วยป้องกันไม่ให้นำเชื้อโรคต่าง ๆ เข้าสู่ร่างกายได้เป็นอย่างดี ควรสอนให้เด็กล้างมือทุกครั้งหลังขับถ่าย สั่งน้ำมูก หรือจับต้องสัตว์เลี้ยงทุกชนิดและล้างมือก่อนรับประทานอาหารทุกครั้ง
ให้เด็กรับประทานเนื้อสัตว์ปีกและไข่ที่ปรุงสุกดีแล้วเท่านั้น เพื่อให้ปลอดภัยจากโรคติดต่อรวมทั้งโรคไข้หวัดนก

จะป้องกันตนเองไม่ให้ติดเชื้อไข้หวัดนกได้อย่างไร

ผู้ทำหน้าที่ทำลายสัตว์ปีกที่ติดเชื้อ
สวมชุดป้องกัน หรือเสื้อแขนยาว กางเกงขายาว สวมหน้ากากอนามัย ปิดปากจมูก แว่นครอบตา และรองเท้าบู๊ต
เมื่อปฏิบัติงานเสร็จ ต้องรีบล้างมือและอาบน้ำชำระร่างกายด้วยน้ำและสบู่ทันที ส่วนเสื้อผ้าและอุปกรณ์ป้องกัน ต้องนำไปฆ่าเชื้อ และทำความสะอาดด้วยน้ำยาฆ่าเชื้อโรค เช่น น้ำยาฟอกขาว หรืออาจใช้น้ำผงซักฟอก และผึ่งกลางแดด
จัด ๆ ให้แห้ง

ผู้ประกอบอาหาร
ไม่นำสัตว์ปีกที่ป่วยหรือตายมาชำแหละเป็นอาหาร
เลือกซื้อเนื้อไก่ เป็ด และไข่ จากแหล่งที่มีการรับรองมาตรฐานหรือจากแหล่งที่เชื่อถือได้ และเลือกเนื้อไก่ที่ดูสดใหม่ ไม่มีจ้ำเลือดออก ส่วนไข่ต้องดูสดใหม่ ไม่มีมูลติดที่เปลือก
แยกเขียงสำหรับหั่นเนื้อสัตว์ที่ปรุงสุกแล้ว รวมทั้งผัก ผลไม้ไว้โดยเฉพาะไม่ใช้เขียงเดียวกันกับเขียงหั่นเนื้อดิบ
ระหว่างปรุงอาหารไม่ใช้มือจับต้องจมูก ตา ปาก และหมั่นล้างมือบ่อย ๆ

หากพบสัตว์ปีกตายผิดปกติจะทำอย่างไร
โดยปกติไก่ เป็ด นก อาจตายจากสาเหตุหลายประการ ทั้งจากสภาวะแวดล้อมและโรคระบาดหลายโรค รวมทั้งโรคไข้หวัดนก หรืออาจถูกวางยาเบื่อ หากสัตว์ปีกเป็นโรคไข้หวัดนกมักมีอาการหงอย ซึม ขนยุ่ง หน้า หงอน เหนียงบวมสีคล้ำ มีจุดเลือดออกตามหน้าแข้งและเครื่องใน
ผู้พบเห็น สามารถโทรศัพท์ปรึกษา ในเขตกรุงเทพมหานคร ที่ฝ่ายสิ่งแวดล้อมหรือปศุสัตว์ประจำสำนักงานเขต ที่พบเหตุ หรือกรมปศุสัตว์ โทร. 02653-4930 ต่างจังหวัด ที่สำนักงานปศุสัตว์จังหวัดหรืออำเภอ เทศบาล อบต. ศูนย์บริการและถ่ายทอดเทคโนโลยีการเกษตรประจำตำบล และสถานบริการสาธารณสุขทุกแห่ง
กรณีต้องการเก็บซากเพื่อทำลายหรือส่งตรวจชันสูตรหาสาเหตุการตายต้องไม่จับซากสัตว์ด้วยมือเปล่า ควรสวมถุงมือยางหรือถุงพลาสติกหนา ๆ ใส่ซากสัตว์ลงในถุงพลาสติก รัดปากถุงให้แน่น นำส่งตรวจที่สำนักงานปศุสัตว์ ถ้าจะฝังซากต้องให้ห่างจากแหล่งน้ำธรรมชาติอย่างน้อย 30 เมตร และฝังให้ลึกอย่างน้อย 1 เมตร โรยปูนขาวหรือราดน้ำยาฆ่าเชื้อ หรือราดน้ำเดือดที่ซาก แล้วกลบดินทับให้แน่น หากใช้วิธีเผาก็สามารถฆ่าเชื้อได้เช่นเดียวกัน

ประชาชนจะช่วยป้องกันควบคุมโรคไข้หวัดนกให้สงบโดยเร็วได้อย่างไร
เกษตรกรที่เลี้ยงไก่ เป็ด ต้องป้องกันไม่ให้นกและต้องรักษาความสะอาดและสุขาภิบาลอย่างเข้มงวด ควรใช้น้ำยาฆ่าเชื้อตามยานพาหนะที่ขนย้ายสัตว์ รวมทั้งอุปกรณ์ทุกชนิด คนที่ผ่านเข้าออกฟาร์มต้องล้างเท้าด้วยน้ำยาฆ่าเชื้อ ช่สวงเกิดการระบาดต้องไม่นำวัสดุอุปกรณ์ เช่น ถาดไข่ วัสดุรองพื้น จากพื้นที่ระบาดมาใช้
ต้องปฏิบัติตามวิธีการควบคุมการระบาดของกรมปศุสัตว์โดยเคร่งครัด โดยเฉพาะต้องไม่นำสัตว์ออกจากพื้นที่ระบาดในรัศมีควบคุม และต้องไม่นำไก่ เป็ด ที่ตาย และไข่ ออกจำหน่ายในท้องตลาดหรือนำไปเลี้ยงสัตว์อย่างเด็ดขาด
ประชาชนที่เลี้ยงไก่ เป็ด ในหมู่บ้าน ควรหาวิธีป้องกันไม่ให้นกและสัตว์พาหะเข้ามาปะปน เช่น การกั้นรั้วและใช้ตาข่าย และหากทำได้ควรงดเลี้ยงสัตว์ปีกจนกว่าโรคไข้หวัดนกจะถูกควบคุมได้แล้ว

โรคไข้หวัดนกในสัตว์ปีก เป็นโรคติดต่อตามพระราชบัญญัติโรคระบาดสัตว์ พ.ศ. 2499 แก้ไขเพิ่มเติมฉบับที่ 2 พ.ศ.2542
โรคไข้หวัดนกในคน เป็นโรคติดต่อตามพระราชบัญญัติโรคติดต่อ พ.ศ. 2523

ต้องการข้อมูลเพิ่มเติม
โปรดสอบถามจากเจ้าหน้าที่สาธารณสุข เจ้าหน้าที่ปศุสัตว์ เจ้าหน้าที่เกษตร และอาสาสมัครสาธารณสุขทั่วประเทศ หรือสอบถามที่ศูนย์ปฏิบัติการ กรมควบคุมโรค โทร. 0-2590-3333 หรือค้นหาข้อมูลจากเว็บไซต์ของกระทรวงสาธารณสุขที่ www.moph.go.th หรือ โรงพยาบาลศรีสังวรสุโขทัย โทร. 0-5568-2030 ถึง 43 หรือ สถานีอนามัยทุกแห่ง





บทความนี้มาจาก Srisangworn Sukhothai Hospital
http://192.168.0.37/

URL สำหรับเรื่องนี้คือ:
http://192.168.0.37/modules.php?op=modload&name=News&file=article&sid=94